Μπλακ άουτ στη Λισαβόνα – Πλήθος έξω από το αεροδρόμιο

Η πρόσφατη διακοπή ρεύματος που έπληξε την Ισπανία και την Πορτογαλία στις 28 Απριλίου 2025 αποκαλύπτει τις προκλήσεις που σχετίζονται με την υπερπαραγωγή ανανεώσιμων πηγών ενέργειας,καθώς και τα δομικά προβλήματα του ηλεκτρικού δικτύου.

Λίγο πριν από το μπλακ άουτ, οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (ΑΠΕ) κάλυπταν πάνω από το 80% της ηλεκτρικής κατανάλωσης στην Ισπανία. Σε τέτοιες περιπτώσεις,η περίσσεια παραγωγής πρέπει να διοχετευθεί είτε στο εξωτερικό είτε να περιοριστεί.

Σύμφωνα με πληροφορίες από τις ισπανικές αρχές, κατά τη διάρκεια της προσπάθειας διαχείρισης της υψηλής παραγωγής ΑΠΕ, επιχείρησαν να στείλουν μεγάλη ποσότητα ηλεκτρικής ενέργειας προς τη Γαλλία μέσω της διασύνδεσης των δύο χωρών. Ωστόσο, αυτό οδήγησε σε υπερφόρτιση του καλωδίου και τελικά σε κατάρρευση του ισπανικού δικτύου.

Επιπλέον, οι ιδιαιτερότητες του ισπανικού δικτύου είναι επίσης υπό εξέταση ανεξαρτήτως του ενεργειακού μίγματος. Προβλήματα στις διεθνείς συνδέσεις είχαν παρατηρηθεί και στο παρελθόν.

Αξιοσημείωτο είναι ότι οι αρχικές υποψίες για κυβερνοεπίθεση φαίνεται πως δεν ευσταθούν παρά την ανάληψη ευθύνης από μια ομάδα χάκερ εκείνη την ημέρα. Αυτό αποτελεί θετική εξέλιξη καθώς μια τέτοια επίθεση θα είχε προκαλέσει σοβαρούς συναγερμούς σε όλη την Ευρώπη και θα απαιτούσε επανεξέταση των μέτρων ασφαλείας στα δίκτυα.

Ωστόσο, το μπλακ άουτ στην Ισπανία υπογραμμίζει ότι βρισκόμαστε σε μια εποχή όπου οι διαχειριστές δυσκολεύονται να κρατήσουν τη σωστή ισορροπία στο σύστημα ηλεκτροδότησης.

Aντίστοιχα προβλήματα αντιμετωπίζει και η Ελλάδα όπου κατά τις ώρες αιχμής οι αρχές αναγκάζονται να περιορίσουν τη λειτουργία φωτοβολταϊκών μονάδων για να προστατεύσουν το δίκτυο από πιθανές κρίσεις. Στην ελληνική περίπτωση όμως ο ΑΔΜΗΕ και ο ΔΕΔΔΗΕ έχουν καταφέρει μέχρι στιγμής να αποφύγουν σοβαρές διακοπές ακόμα και κατά τις δύσκολες ημέρες των εορτών.

Οι ειδικοί εκτιμούν ότι αυτή η πρόκληση θα μας συνοδεύει για αρκετά χρόνια ακόμη αλλά υπάρχει φως στον ορίζοντα. Ήδη φέτος ξεκινούν εγκαταστάσεις μονάδων αποθήκευσης στην Ελλάδα που θα προσφέρουν σημαντική βοήθεια στους διαχειριστές του συστήματος. Το ενδιαφέρον επενδυτών για αυτές τις μονάδες είναι μεγάλο κι έτσι αναμένεται η χώρα μας να αποκτήσει ένα αξιόλογο στόλο μπαταριών πριν ολοκληρωθεί αυτή η δεκαετία.

Tέλος, προτού κατηγορήσουμε αποκλειστικά τις «κακές» ΑΠΕ για τα προβλήματα αυτά καλό είναι να θυμόμαστε ότι η μέση ημερήσια τιμή ηλεκτρικής ενέργειας στην Ισπανία ανέρχεται μόλις στα 10 ευρώ ανά μεγαβατώρα λόγω συγκεκριμένων παραγόντων: διαθέτει πολλές ΑΠΕ καθώς επίσης πυρηνικές μονάδες ενώ έχει χαμηλή εξάρτηση από ακριβό φυσικό αέριο.