Περισσότερους από 500 νεκρούς έχει στοιχίσει μέχρι στιγμής η αναταραχή στο Ιράν , σύμφωνα με στοιχεία που έδωσε στη δημοσιότητα οργάνωση ανθρωπίνων δικαιωμάτων την Κυριακή (11/1). Το newsletter του iEidiseis καθημερινά στο inbox σου. Κάνε εγγραφή εδώ. Την ίδια ώρα, η Τεχεράνη απείλησε ευθέως ότι θα στοχεύσει αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις εάν ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, υλοποιήσει τις απειλές του για παρέμβαση υπέρ των διαδηλωτών . Το ιερατικό κατεστημένο της Ισλαμικής Δημοκρατίας βρίσκεται αντιμέτωπο με τις μεγαλύτερες διαδηλώσεις από το 2022, με τον Αμερικανό Πρόεδρο να προειδοποιεί επανειλημμένα για παρέμβαση εάν χρησιμοποιηθεί βία κατά των πολιτών. Ειδικότερα, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της οργάνωσης HRANA που εδρεύει στις ΗΠΑ και βασίζεται σε ακτιβιστές εντός και εκτός Ιράν, έχουν επιβεβαιωθεί οι θάνατοι 490 διαδηλωτών και 48 μελών των δυνάμεων ασφαλείας. Παράλληλα, σύμφωνα με το Reuters , περισσότεροι από 10.600 άνθρωποι έχουν συλληφθεί κατά τη διάρκεια των δύο εβδομάδων που διαρκούν οι ταραχές. Σημειώνεται ότι το Ιράν δεν έχει δώσει επίσημο απολογισμό και το Reuters δεν ήταν σε θέση να επαληθεύσει ανεξάρτητα τους αριθμούς. Η αναταραχή στο Ιράν και οι κινήσεις των ΗΠΑ Επισημαίνεται ότι, σύμφωνα με τη The Wall Street Journal , ο Ντόναλντ Τραμπ πρόκειται να ενημερωθεί την Τρίτη (13/1) από τους αξιωματούχους του σχετικά με τις επιλογές για το Ιράν. Αυτές περιλαμβάνουν στρατιωτικά πλήγματα, χρήση μυστικών κυβερνο-όπλων, διεύρυνση των κυρώσεων και παροχή διαδικτυακής βοήθειας σε αντικυβερνητικές πηγές. Ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου, Μοχάμαντ Μπαγκέρ Καλιμπάφ, προειδοποίησε την Ουάσιγνκτον ενάντια σε έναν «λανθασμένο υπολογισμό». Συγκεκριμένα, ο πρώην διοικητής των επίλεκτων Φρουρών της Επανάστασης δήλωσε χαρακτηριστικά: «Ας είμαστε ξεκάθαροι: Σε περίπτωση επίθεσης στο Ιράν, τα κατεχόμενα εδάφη [σ.σ. Ισραήλ] καθώς και όλες οι αμερικανικές βάσεις και πλοία θα είναι ο νόμιμος στόχος μας». Εντείνεται η καταστολή Οι διαδηλώσεις άρχισαν στις 28 Δεκεμβρίου ως απάντηση στην εκτίναξη των τιμών, πριν στραφούν εναντίον των κληρικών ηγετών που κυβερνούν από την Ισλαμική Επανάσταση του 1979. Πάντως, οι Αρχές στο Ιράν κατηγορούν τις ΗΠΑ και το Ισραήλ ότι υποκινούν ταραχές, ενώ η ροή πληροφοριών από τη χώρα έχει παρεμποδιστεί από τη διακοπή του διαδικτύου από την Πέμπτη (8/1). Πλάνα που αναρτήθηκαν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, το Σάββατο (10/1), από την Τεχεράνη έδειχναν μεγάλα πλήθη να διαδηλώνουν τη νύχτα, χειροκροτώντας και φωνάζοντας συνθήματα. Ένας άνδρας ακούγεται να λέει ότι το πλήθος «δεν έχει ούτε τέλος ούτε αρχή». Σε πλάνα από την πόλη Μασχάντ στα βορειοανατολικά, φαίνεται καπνός να υψώνεται στον νυχτερινό ουρανό από φωτιές στους δρόμους, διαδηλωτές με καλυμμένα πρόσωπα και δρόμοι γεμάτοι συντρίμμια. Επίσης, ακούγονταν εκρήξεις. Το Reuters επαλήθευσε τις τοποθεσίες. Η κρατική τηλεόραση μετέδωσε πλάνα με δεκάδες σάκους πτωμάτων στο γραφείο του ιατροδικαστή της Τεχεράνης την Κυριακή (11/1). Ανέφερε ότι οι νεκροί ήταν θύματα γεγονότων που προκλήθηκαν από «ένοπλους τρομοκράτες». Ο ρόλος του Ισραήλ Τρεις ισραηλινές πηγές που ήταν παρούσες στις διαβουλεύσεις ασφαλείας του Ισραήλ, το Σαββατοκύριακο (10-11/1), δήλωσαν ότι η χώρα βρίσκεται σε κατάσταση υψηλού συναγερμού για το ενδεχόμενο αμερικανικής παρέμβασης. Ισραηλινός στρατιωτικός αξιωματούχος δήλωσε ότι οι διαδηλώσεις είναι εσωτερικό ιρανικό ζήτημα, αλλά ο στρατός παρακολουθεί τις εξελίξεις και είναι έτοιμος να απαντήσει «με ισχύ αν χρειαστεί». Υπενθυμίζεται ότι Ισραήλ και Ιράν διεξήγαγαν πόλεμο 12 ημερών τον περασμένο Ιούνιο, στον οποίο συμμετείχαν για λίγο οι ΗΠΑ χτυπώντας βασικές πυρηνικές εγκαταστάσεις . Το Ιράν είχε απαντήσει εκτοξεύοντας πυραύλους εναντίον του Ισραήλ και μιας αμερικανικής αεροπορικής βάσης στο Κατάρ. Καταγγελίες για «ταραχοποιούς και τρομοκράτες» Οι τρέχουσες ταραχές εκδηλώνονται ενώ η Τεχεράνη ανακάμπτει ακόμα από τον πόλεμο του περασμένου έτους. Παράλληλα, η περιφερειακή της θέση έχει αποδυναμωθεί από πλήγματα σε συμμάχους όπως η Χεζμπολάχ του Λιβάνου μετά τις επιθέσεις της παλαιστινιακής οργάνωσης της Χαμάς εναντίον του Ισραήλ στις 7 Οκτωβρίου 2023. Η αναταραχή στο Ιράν εκδηλώθηκε καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ επιδεικνύει την ισχύ των ΗΠΑ, έχοντας εκδιώξει τον Πρόεδρο της Βενεζουέλας , Νικολάς Μαδούρο, και εξετάζοντας την πιθανότητα απόκτησης της Γροιλανδίας . Από την πλευρά του, ο Ιρανός Πρόεδρος, Μασούντ Πεζεσκιάν, σε τηλεοπτική συνέντευξη , υποστήριξε ότι το Ισραήλ και οι ΗΠΑ ενορχηστρώνουν την αποσταθεροποίηση. Δήλωσε ότι οι εχθροί του Ιράν έφεραν «τρομοκράτες που βάζουν φωτιά σε τζαμιά, επιτίθενται σε τράπεζες και δημόσια περιουσία». Απευθυνόμενος στους πολίτες, είπε: «Οικογένειες, σας ζητώ: Μην επιτρέψετε στα μικρά παιδιά σας να ενωθούν με ταραχοποιούς και τρομοκράτες που αποκεφαλίζουν ανθρώπους και σκοτώνουν άλλους». Πρόσθεσε ότι η κυβέρνηση είναι έτοιμη να ακούσει τον λαό και να επιλύσει τα οικονομικά προβλήματα. Ο Άλαν Έιρ, πρώην διπλωμάτης των ΗΠΑ και ειδικός στο Ιράν, θεώρησε απίθανο οι διαδηλώσεις να ανατρέψουν το καθεστώς. αφού δήλωσε στο Reuters: «Νομίζω ότι είναι πιο πιθανό να καταστείλει αυτές τις διαδηλώσεις τελικά, αλλά θα βγει από τη διαδικασία πολύ πιο αδύναμο». Σημείωσε, επίσης, ότι η ελίτ του Ιράν φαίνεται ακόμα συνεκτική και δεν υπάρχει οργανωμένη αντιπολίτευση. Διεθνείς αντιδράσεις Η ιρανική κρατική τηλεόραση μετέδωσε νεκρώσιμες πομπές σε δυτικές πόλεις όπως το Γκατσαράν και το Γιασούζ για μέλη των δυνάμεων ασφαλείας που σκοτώθηκαν. Ανέφερε ότι 30 μέλη των δυνάμεων ασφαλείας θα ταφούν στην πόλη του Ισφαχάν και ότι άλλοι έξι σκοτώθηκαν από «ταραχοποιούς» στο Κερμανσάχ στα δυτικά. Ο Ντόναλντ Τραμπ, με ανάρτησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, το Σάββατο (10/1), δήλωσε: «Το Ιράν κοιτάζει την ελευθερία, ίσως όπως ποτέ άλλοτε. Οι ΗΠΑ είναι έτοιμες να βοηθήσουν!». Ακόμα, ο Ισραηλινός πρωθυπουργός, Μπενιαμίν Νετανιάχου, και ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, συζήτησαν τηλεφωνικά το Σάββατο (10/1) την πιθανότητα αμερικανικής επέμβασης. Ο Ρεζά Παχλαβί, ο εξόριστος γιος του τελευταίου σάχη του Ιράν , έγραψε στο X: «Μην εγκαταλείπετε τους δρόμους», τονίζοντας την «απερίγραπτη γενναιότητα» των Ιρανών που παρατήρησε ο Ντόναλντ Τραμπ. Η Μαριάμ Ρατζαβί, εκλεγμένη πρόεδρος του Εθνικού Συμβουλίου Αντίστασης του Ιράν, έγραψε στο X ότι ο λαός στο Ιράν έχει «ανακτήσει τον έλεγχο των δημόσιων χώρων και αναδιαμορφώσει το πολιτικό τοπίο του Ιράν». Τέλος, ο Μπενιαμίν Νετανιάχου, μιλώντας σε συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου , δήλωσε: «Όλοι ελπίζουμε ότι το περσικό έθνος θα απελευθερωθεί σύντομα από τον ζυγό της τυραννίας».
