Θα μπορούσε και να μην έχει στρωθεί κόκκινο χαλί για την υποδοχή της επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (EPPO) Λάουρα Κόντρουτσα Κοβέσι, με την τροπή που πήραν τα πράγματα στην υπόθεση των 11 + 2 βουλευτών, τον ΟΠΕΚΕΠΕ και την έρευνα της Πόπης Παπανδρέου και του Διονύση Μουζάκη, ευρωπαίων εντεταλμένων εισαγγελέων. Αλλά όχι. Πληροφορίες του Protagon θέλουν τον αρμόδιο υπουργό Γιώργο Φλωρίδη να την υποδέχεται στο υπουργείο Δικαιοσύνης απολύτως θεσμικά και ψύχραιμα, χωρίς να μεταφέρει τις εντάσεις της πολιτικής κονίστρας στην επαφή με το κεντρικό πρόσωπο του θεσμού της EPPO. Οι λόγοι είναι πολλοί. Καταρχάς, η συνάντηση έχει ζητηθεί από την ίδια την κυρία Κοβέσι καιρό πριν, ταυτόχρονα με την ενημέρωση για την παρουσία της στο Φόρουμ των Δελφών (σσ: την Πέμπτη 23 Απριλίου, τετ α τετ με τον Παύλο Τσίμα), κι ενώ δεν είχε ακόμη ξεσπάσει η θύελλα με την τελευταία δικογραφία. Δεν εκτιμάται με άλλα λόγια ως συνάντηση αποκατάστασης της τάξης, μετά την όλη «φασαρία», δεν θα έχει υψηλούς τόνους και τελεσίγραφα. Δεύτερον, δεν έχει περάσει ούτε μήνας από τη δημοσίευση της απόφασης του κ. Φλωρίδη, με την οποία επιπλέον τρεις εισαγγελικοί λειτουργοί θα στελεχώσουν το Γραφείο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας στην Ελλάδα (σύνολο πλέον 13), με καθεστώς πλήρους και αποκλειστικής απασχόλησης, ενισχύοντας την επιχειρησιακή ικανότητα της χώρας στην καταπολέμηση της απάτης και των οικονομικών εγκλημάτων που πλήττουν τον προϋπολογισμό της Ε.Ε. Σημειωτέον ότι με την αύξηση του αριθμού των εισαγγελέων, ικανοποιείται αρχικό αίτημα της κυρίας Κοβέσι και εκπληρώνεται σχετική υπόσχεση του κ. Φλωρίδη, κατά την προηγούμενη συνάντησή τους στο υπουργείο Δικαιοσύνης. Σε μια τέτοια υπηρεσιακού χαρακτήρα επαφή, τα αιτήματα δεν τελειώνουν ποτέ, ασφαλώς, και η αλήθεια είναι πως το γραφείο της Αθήνας χειρίζεται πάρα πολλές υποθέσεις, έχοντας ως βαρίδια άλλες τόσες ελλείψεις (υλικοτεχνική υποδομή κτλ), ως εκ τούτου αναμένονται και νέα ζητούμενα. Τα νούμερα ως προς τα πρόσωπα έχουν πάντως τη σημασία τους, ιδίως όταν η Ελλάδα κινείται – σε επίπεδο εντεταλμένων εισαγγελέων – πάνω από τον μέσο όρο των κρατών μελών. Για να υπάρχει μια τάξη μεγέθους, αρκεί να γνωρίζει κανείς ότι η Γερμανία με 84 εκατομμύρια πληθυσμό έχει οκτώ περισσότερους, συνολικά 21 εντεταλμένους εισαγγελείς, και η κοντινή μας σε μεγέθη Πορτογαλία μόλις 7 λειτουργούς. «Δεν υπάρχει πια λόγος έντασης με το υπουργείο», σημειώνουν πηγές που επιλέγουν καθεστώς ανωνυμίας, τονίζοντας ότι η επίμαχη ανανέωση της θητείας των εισαγγελέων που έχουν «τρέξει» κομμάτι της έρευνας για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, της κυρίας Παπανδρέου και του κ. Μουζάκη (συν της εισαγγελέως Χαρίκλειας Θάνου), βαρύνει πλέον αποκλειστικά τον Αρειο Πάγο και το Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο – που βάσει του ελληνικού Συντάγματος έχει την αρμοδιότητα επιλογής/ανανέωσης της θητείας των λειτουργών. «Ο ρόλος του υπουργείου Δικαιοσύνης ήταν κομβικός, όταν μεταφέρθηκε στην κυρία Κοβέσι η δυσαρέσκεια του Αρείου Πάγου για την ανανέωση της θητείας των ελλήνων εισαγγελέων, τον περασμένο Νοέμβριο, από το Κολλέγιο των Ευρωπαίων Εισαγγελέων. Είχε θεωρηθεί ως «ασύμμετρη» παρέμβαση από το Λουξεμβούργο. Η πολιτική ηγεσία της Δικαιοσύνης έκανε γνωστό στην επικεφαλής της ΕPPO ότι ήταν υποχρεωμένη να ακολουθήσει την οδό της υποβολής σχετικού αιτήματος προς το Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο, το μόνο αρμόδιο να αποφασίσει. Τον ίδιο δρόμο – ξεκαθαρίστηκε – έπρεπε να ακολουθήσουν και οι ενδιαφερόμενοι λειτουργοί. Η κυρία Κοβέσι ανταποκρίθηκε – κάνοντας στροφή 180 μοιρών, λένε κάποιοι, αλλά ανταποκρίθηκε. Όπως ανταποκρίθηκαν, έστω την τελευταία μέρα της προθεσμίας που είχε ορίσει ο Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου Κωνσταντίνος Τζαβέλλας, και οι εισαγγελείς που επιδιώκουν την ανανέωση της θητείας τους στο γραφείο της οδού Λουκάρεως». Η υπόθεση Giuffrida και η κρίση του ΑΔΣ Το τι θα αποφασίσει το Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο, που θα συνεδριάσει σχετικά Μάιο ή Ιούνιο (δεν έχει προσδιοριστεί προς το παρόν η ημερομηνία), συνιστά γρίφο. Οι ίδιες πηγές σκιαγραφούν τρεις τάσεις στην παρούσα φάση: «Είναι ανοικτά τα ενδεχόμενα της ανανέωσης ή της μη ανανέωσης της θητείας των εντεταλμένων εισαγγελέων. Υπάρχει όμως και ένα τρίτο σενάριο: να ανανεωθεί η θητεία τους για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα, κατά τρόπον ώστε να μπορέσουν να ολοκληρώσουν την έρευνα σε καυτές υποθέσεις που έχουν στα χέρια τους». Και πόσες υποθέσεις είναι αυτές; «Ιδίως για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία έχει αυτή τη στιγμή δεκάδες δικογραφίες, ενδεχομένως και 50 τον αριθμό. Μετά το καλοκαίρι, οπότε και βγήκε στο φως η ηχηρή δικογραφία για τους δυο πρώην υπουργούς Βορίδη και Αυγενάκη, οι καταγγελίες πολλαπλασιάστηκαν κατακόρυφα, και για ιδιώτες. Ισως να μην υπάρχει εισαγγελέας στο γραφείο της EPPO στην Αθήνα, που να μην έχει υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ στα χέρια του». »Πολλές και ζέουσες υποθέσεις θεωρείται ότι έχει χρεωθεί ο κ. Μουζάκης, σημαντικές (όχι αποκλειστικά για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, πχ. για την επιχείρηση «Καλυψώ») χειρίζεται η κ. Θάνου, επείγουσες δικογραφίες οφείλει να περαιώσει η κ. Παπανδρέου». Σε κάθε περίπτωση, ο Αρειος Πάγος θα αποφασίσει και η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία θα πει το τελικό «ναι» – προσεκτικό «ναι». Διότι στο πρόσφατο παρελθόν, και συγκεκριμένα το 2022, εκτυλίχθηκε μια νομική ιστορία με φόρτιση για την EPPO. Ηταν όταν η λειτουργός Καρμέλα Τζιουφρίντα προσέφυγε κατά της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ενωσης, ζητώντας να ακυρωθεί η απόφαση -της EPPO- «αναιτιολόγητης» απόρριψης του διορισμού της σε θέση εντεταλμένης εισαγγελέως (Υπόθεση T-676/22). Πιο συγκεκριμένα, η εισαγγελέας είχε προταθεί από την Ιταλία για τη θέση της ευρωπαίας εντεταλμένης εισαγγελέως στο Μπάρι. Η EPPO απέρριψε την υποψηφιότητά της, παρά το γεγονός ότι η κυρία Τζιουφρίντα είχε υπηρετήσει σε εθνικό επίπεδο περισσότερα από οκτώ χρόνια σε θέσεις που σχετίζονταν άμεσα με την καταπολέμηση της απάτης κατά των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ. «Η προσφεύγουσα-ενάγουσα παραπονείται ότι, μολονότι προτάθηκε εκ μέρους του Ανωτάτου Δικαστικού Συμβουλίου, οργάνου έχοντος πλήρη γνώση της σταδιοδρομίας της Δρ Τζιουφρίντα καθότι έχοντος στην κατοχή του τον προσωπικό της φάκελο και μολονότι την πρότεινε ακριβώς έχοντας γνώση του περιεχομένου του, το Σώμα των Ευρωπαίων Εισαγγελέων αγνόησε την εν λόγω πρόταση χωρίς καν να λάβει σχετικές πληροφορίες από τα θεσμικά όργανα της Ιταλίας, κατά παράβαση του άρθρου 1, παράγραφος 2, της αποφάσεως 013/2020 του ανωτέρου Σώματος περί των διαδικασιών για την επιλογή των Ευρωπαίων Εντεταλμένων Εισαγγελέων», αναφέρεται χαρακτηριστικά στο κείμενο της υπόθεσης, με έμφαση στην πτυχή της «κατάχρησης εξουσίας» από την EPPO. Η εισαγγελική λειτουργός έκανε λόγο και για άνιση μεταχείριση, επισημαίνοντας ότι λίγο νωρίτερα, στο πλαίσιο προηγούμενης διαδικασίας για την πρόσληψη ιταλών ευρωπαίων εντεταλμένων εισαγγελέων, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία προσέλαβε δεκαπέντε δικαστικούς, επί τη βάσει και μόνον προτάσεως του Consiglio Superiore della Magistratura (Ανωτάτου Δικαστικού Συμβουλίου) και δη χωρίς να κληθεί σε συνέντευξη ουδείς εκ των ως άνω δικαστικών. Αποτέλεσμα: Το Δικαστήριο δικαίωσε τρόπον τινά την εισαγγελική λειτουργό, ακυρώνοντας την απόφαση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας. Και το κυριότερο σημείο, σαφές στην απόφαση: Η EPPO απολαμβάνει μεν ανεξαρτησίας, οι αποφάσεις του Κολεγίου της υπόκεινται ωστόσο σε αυστηρό δικαστικό έλεγχο από το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ιδίως σε ό,τι αφορά τα δικαιώματα των υποψηφίων και τη συμμόρφωση με τους ευρωπαϊκούς κανόνες επιλογής. Οι Δελφοί και ο χρησμός για το μέλλον Προσώρας, τόσο η Ενωση Δικαστών και Εισαγγελέων όσο και η Συντονιστική Επιτροπή Ολομέλειας των Προέδρων των Δικηγορικών Συλλόγων της χώρας έχουν κινηθεί θεσμικά, επιχειρώντας να θωρακίσουν και τη συνεργασία της χώρας με την EPPO, και τους ίδιους τους εισαγγελείς, που υπογράφουν την δικογραφία των 11 + 2 βουλευτών. Σημασία, έχει, όμως τι θα πει και η ίδια η κυρία Κοβέσι στους Δελφούς. Η παρέμβασή της έχει τίτλο «Θεσμοί υπό πίεση» και αναμένεται να επικεντρωθεί σε ζητήματα κράτους δικαίου. Πώς θα θέσει το θέμα του άρθρου 86 του ελληνικού Συντάγματος, που τόσο την έχει εμποδίσει στις έρευνες της, τι τόνους θα υιοθετήσει, τι θα επιλέξει να προτάξει στη συνεργασία της με την Ελλάδα. Θα απαντήσει σε καίρια ερωτήματα που έχουν τεθεί από υπουργούς και βουλευτές, ως προς τον τρόπο με τον οποίο δρομολογήθηκε η έρευνα; Η επίσκεψή της γίνεται εξάλλου στην τροχιά ολοκλήρωσης της θητείας της το φθινόπωρο, στις 30 Οκτωβρίου, και ο γερμανός διάδοχός της –μετριοπαθής και σοβαρός, κατά κοινή ομολογία – Αντρέας Ρίτερ περιμένει να πάρει τη σκυτάλη. Η αλλαγή φρουράς θα συντελεστεί σε κρίσιμη περίοδο, καθώς στις Βρυξέλλες συζητείται η ενίσχυση των αρμοδιοτήτων της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, ενδεχομένως και η αναδιάρθρωση του μηχανισμού κατά της απάτης. Οπωσδήποτε κινεί την περιέργεια μια τέτοια εξέλιξη, όπως την κινεί και τα μέλλον της κυρίας Κοβέσι. Υστερα από τέτοια θυελλώδη και στοχοπροσηλωμένη πορεία, δεν «αποστρατεύεται» εύκολα κανείς, ιδίως όταν είναι μόλις 52 ετών. Μακάρι να τη ρωτούσε ο εκλεκτός κ. Τσίμας, στους Δελφούς, τα μελλούμενα. Ισως να απαντούσε λακωνικά, δυσνόητα, αινιγματικά, θα μπορούσαμε όμως να συμπεράνουμε πολλά από τον «χρησμό» της. Ακολουθήστε το Protagon στο Google News TAGS: #ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΙΣΑΓΓΕΛΙΑ • #ΛΑΟΥΡΑ ΚΟΒΕΣΙ • #ΟΠΕΚΕΠΕ
