Υπάρχουν πολιτικά προτάγματα που ταυτίζονται με μια μεγάλη κοινωνική ανάγκη. Εκείνο που το 1981 ο Ανδρέας Παπανδρέου ονόμασε «κοινωνική απελευθέρωση», έβγαλε από το καθεστώς πολίτη β’ κατηγορίας τη μισή σχεδόν Ελλάδα. Γιατί είχε «φάκελο», απαγορευτικό για το Δημόσιο, ακόμη και για άδεια ταξί. Υπάρχουν πολιτικά κόμματα που συνδέονται με μια ιστορική τομή ή ένα εθνικό διακύβευμα. Αυτός ήταν ο «εκσυγχρονισμός» του ΠΑΣΟΚ του Κώστα Σημίτη, που έβαλε την Ελλάδα στην ΟΝΕ, την Κύπρο στην Ευρωπαϊκή Ενωση, ετοίμασε τους Ολυμπιακούς Αγώνες και άφησε τεράστια έργα υποδομών, όπως το Μετρό της Αθήνας, το Ρίο-Αντίρριο και η Αττική Οδός. Υπάρχουν όμως και περιστάσεις κατά τις οποίες ολόκληρη η δημόσια εικόνα ενός πολιτικού φορέα συμπυκνώνεται σε ένα και μόνο θέμα. Στην περίπτωση του σημερινού ΠΑΣΟΚ, το θέμα αυτό είναι «το κινητό του Νίκου Ανδρουλάκη». Η υπόθεση των υποκλοπών ήταν εξαρχής σοβαρή. Αφορούσε τη λειτουργία των θεσμών, την προστασία των ατομικών δικαιωμάτων και την άσκηση της πολιτικής εξουσίας. Δικαιολογημένα βρέθηκε στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης το 2022. Η συνέχεια δόθηκε από τη Δικαιοσύνη στο υψηλότερο δυνατό επίπεδο, την οποία όμως ο κ. Ανδρουλάκης έχει δηλώσει ότι δεν εμπιστεύεται. Προφανώς επειδή δεν του αρέσουν οι αποφάσεις της. Κάπως έτσι, επί τέσσερα έτη, «το κινητό του Νίκου Ανδρουλάκη» θα έλεγε κανείς ότι αντικατέστησε τον πράσινο ήλιο ως σύμβολο του ΠΑΣΟΚ στο συλλογικό υποσυνείδητο. Γιατί, ό,τι κι αν διάβαζε ή άκουγε κανείς από τη Χαριλάου Τρικούπη, αφορούσε αυτό. Ακόμη και η πρόταση δυσπιστίας που συνέγραψε το γραφείο του Ν. Ανδρουλάκη από κοινού με τη Ζωή Κωνσταντοπούλου τον Μάρτιο του 2024 (στην εποχή των «χαμένων βαγονιών») αφορούσε μεν τη «συγκάλυψη που επιχειρεί η κυβερνητική πλειοψηφία για την τραγωδία των Τεμπών», αλλά η ανακοίνωση του ΠΑΣΟΚ εστίαζε αλλού: στις «ευθύνες της κυβέρνησης και προσωπικά του πρωθυπουργού για το σκάνδαλο των υποκλοπών». Θέμα σοβαρό μεν, αλλά ως μονοθεματικό πρόσημο μιας ολόκληρης παράταξης μάλλον ελλειμματικό. Κρίνοντας τουλάχιστον από τη δημοσκοπική πορεία του ΠΑΣΟΚ και την εικόνα του ίδιου του κ. Ανδρουλάκη στην «καταλληλότητα για πρωθυπουργία», έναντι πλέον και του Αλέξη Τσίπρα. Κάπως έτσι, η υπόθεση που θα μπορούσε να αποτελέσει αφετηρία για μια ευρύτερη συζήτηση περί αλλαγών στο θεσμικό οικοδόμημα της χώρας –που προφανώς πάσχει βαρέως– και να προσδώσει στο ΠΑΣΟΚ και στον κ. Ανδρουλάκη εικόνα κυβερνησιμότητας, κατέληξε το αντίθετο: —Οι χειρισμοί του προέδρου του ΠΑΣΟΚ έδιναν την εντύπωση ότι ακολουθεί τη Ζωή Κωνσταντοπούλου και την ξυλολιάδα σε οξύτητα και λαϊκισμό. Κι έτσι, αυτή η θυμωμένη και καταγγελτική εικόνα έφτασε στο σημείο να απορροφήσει ολόκληρη τη δημόσια παρουσία του κόμματος. Εξαιτίας αυτής της επιλογής, το ΠΑΣΟΚ εκπέμπει επί τέσσερα έτη τον πολιτικό χαρακτήρα ενός κόμματος που έχει πολλά να καταγγείλει και ελάχιστα να προτείνει. Παρότι προτάσεις γόνιμες έχουν υπάρξει, όπως για παράδειγμα αυτές για το Στεγαστικό. Ομως χάθηκαν, θάφτηκαν επικοινωνιακά κάτω από «το κινητό του Νίκου Ανδρουλάκη». Η εξέλιξη αυτή έχει πλέον αποτυπωθεί και στις δημοσκοπήσεις. Το κόμμα που έφτασε δημοσκοπικά έως το 19,8% και μέχρι πριν από λίγους μήνες φιλοδοξούσε να εμφανιστεί ως η προφανής εναλλακτική λύση εξουσίας στον Μητσοτάκη βλέπει σήμερα τις επιδόσεις του να συρρικνώνονται. Σε αρκετές μετρήσεις (προ της αναγωγής) κινείται σε μονοψήφια επίπεδα, ενώ στις μισές έρευνες βρίσκεται πίσω ακόμη και από τη Μαρία Καρυστιανού. Μέσα σε αυτό το κλίμα, η νέα πρωτοβουλία για την εκ νέου κλήση προσώπων για έναν ακόμη γύρο αντιπαράθεσης γύρω από την υπόθεση των υποκλοπών στη Βουλή (την οποία συνεχίζει να ερευνά η Δικαιοσύνη), είναι προφανές ότι αποτελεί μια απόπειρα να βρεθεί ένα «σωσίβιο» για τη δημοσκοπική κατάρρευση του κόμματος. Ομως πόσο αξιόπιστο μπορεί να αποδειχθεί αυτό το «σωσίβιο» όταν όλες οι προηγούμενες προσπάθειες απέτυχαν; Εξαιτίας της ακραίας ρητορικής και της έλλειψης σεβασμού στις δικαστικές αποφάσεις κάθε φορά οδηγούσαν το κόμμα ακόμη χαμηλότερα. Η Χαριλάου Τρικούπη, μην έχοντας πια άλλο θέμα πέρα από «το κινητό του Νίκου Ανδρουλάκη», αποφάσισε να πατήσει γκάζι στην κατηφόρα. Ελπίζοντας σε ένα επικοινωνιακό σόου, όπως έκανε και με τη διαρροή διαλόγου από απόρρητη συνεδρίαση της Επιτροπής Θεσμών στις 20 Μαΐου, μια κίνηση που γύρισε μπούμερανγκ. Το ΠΑΣΟΚ υπήρξε ιστορικά μια μεγάλη παράταξη με ισχυρό κοινωνικό αποτύπωμα, κυβερνητική εμπειρία και ευρεία εκλογική βάση. Η χώρα εξακολουθεί να χρειάζεται έναν σοβαρό και αξιόπιστο πόλο στον χώρο του Κέντρου και της Κεντροαριστεράς. Αυτό προϋποθέτει πολιτικό σχέδιο, προγραμματικό λόγο και φιλοδοξία διακυβέρνησης. Από όποια πλευρά κι αν το δει κανείς, το ΠΑΣΟΚ είναι κάτι πολύ παραπάνω από «το κινητό του Νίκου Ανδρουλάκη». Ακολουθήστε το Protagon στο Google News
