Το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο 2028-2034 (ΠΔΠ), οι παγκόσμιες μακροοικονομικές ισορροπίες, οι τελευταίες εξελίξεις στην Ουκρανία και στη Μέση Ανατολή, η ευρωπαϊκή άμυνα και ασφάλεια, είναι τα βασικά θέματα στην ατζέντα των 27 ηγετών της ΕΕ στη διήμερη (Πέμπτη και Παρασκευή) Σύνοδο Κορυφής στις Βρυξέλλες με τη συμμετοχή του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη. Στο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο η συζήτηση των ηγετών θα γίνει επί του νέου διαπραγματευτικού πλαισίου (Nego-Box) της Κυπριακής Προεδρίας (για πρώτη φορά με ενδεικτικά μεγέθη). Θέση της Ελλάδας, την οποία έχει διατυπώσει και δημοσίως ο Πρωθυπουργός, είναι ότι οι φιλόδοξοι στόχοι της ΕΕ πρέπει να ευθυγραμμίζονται με ένα φιλόδοξο σε μέγεθος ευρωπαϊκό προϋπολογισμό. Τα έσοδα του νέου προϋπολογισμού (υπάρχοντες αλλά και νέοι ίδιοι πόροι, καθώς και άλλες πηγές χρηματοδότησης) πρέπει επίσης να υπηρετούν τις αυξημένες στρατηγικές και επενδυτικές προτεραιότητες της ΕΕ . Προτεραιότητα για τη χώρα μας παραμένει η προστασία των πόρων για τη Συνοχή και την Κοινή Αγροτική Πολιτική, καθώς και η διασφάλιση ότι η ενίσχυση της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας δεν θα καταλήξει σε μεγαλύτερες αποκλίσεις ανάμεσα στα κράτη-μέλη και τις περιφέρειες της ΕΕ. Ταυτόχρονα, και με βάση τη θετική εμπειρία του Ταμείου Ανάκαμψης, ο Πρωθυπουργός έχει επανειλημμένα υποστηρίξει κοινή ευρωπαϊκή χρηματοδότηση, συμπεριλαμβανομένου κοινού ευρωπαϊκού δανεισμού, για τη χρηματοδότηση επενδύσεων σε κοινά ευρωπαϊκά αγαθά, όπως η ενέργεια και η άμυνα. Στη συζήτηση για την ανταγωνιστικότητα της ΕΕ και τις παγκόσμιες μακροοικονομικές ισορροπίες, η θέση της Ελλάδας είναι ότι προτεραιότητα πρέπει να είναι η αύξηση της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής οικονομίας, η οποία και αποτελεί κύριο προσδιοριστικό παράγοντα του εμπορικού ελλείμματος έναντι της Κίνας. Πηγές από την κυβέρνηση σημειώνουν ότι, χωρίς να υποτιμάται ο ρόλος και άλλων παραγόντων, όπως βιομηχανικές επιδοτήσεις που οδηγούν σε τεχνητά χαμηλότερες τιμές, το βασικό πρόβλημα, είναι οι αδυναμίες της ίδιας της Ευρώπης. Σε αυτές συγκαταλέγεται το μεγάλο κόστος ενέργειας, τα εμπόδια στη λειτουργία της Κοινής Αγοράς, και ο χρηματοοικονομικός κερματισμός της ευρωπαϊκής ηπείρου. Για τους λόγους αυτούς, η Ελλάδα – επισημαίνουν – υποστηρίζει σθεναρά τις απαραίτητες επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις στην ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας, την εμβάθυνση της Κοινής Αγοράς και την γρήγορη πρόοδο προς την κατεύθυνση της ολοκλήρωσης της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων. Σε ό,τι αφορά στην ασφάλεια και στην άμυνα, εκπεφρασμένη θέση του Πρωθυπουργού, την οποία αναμένεται να επαναλάβει, είναι η ανάγκη η συλλογική ευρωπαϊκή άμυνα να καλύπτει τις απειλές έναντι ολόκληρης της Ηπείρου, μια ουσιαστική δηλαδή προσέγγιση 360 μοιρών. Στη συζήτηση για τη Μέση Ανατολή, η Ελλάδα έχει ταχθεί από την πρώτη στιγμή υπέρ της αποκλιμάκωσης και της ανάγκης εξεύρεσης διπλωματικής λύσης. Η χώρα μας καλωσορίζει τις τελευταίες εξελίξεις και επιμένει – όπως έχει πει ο Πρωθυπουργός – στη σημασία της επαναλειτουργίας των Στενών του Ορμούζ και άμεσης αποκατάστασης της ελευθερίας της ναυσιπλοϊας. Η Ελλάδα άλλωστε συμμετέχει στη γαλλοβρετανική πρωτοβουλία για τα Στενά του Ορμούζ. Η ατζέντα Στο Ουκρανικό εν μέσω των νέων επιθέσεων που εξαπέλυσε ο Πούτιν κατά του Κιέβου και προυσία του ουκρανού προέδρου Βολοντίμιρ Ζελένσκι στη Σύνοδο, στο επίκεντρο θα βρεθεί εκ νέου η στρατιωτική στήριξη καθώς και οι ειρηνευτικές προσπάθειες για τερματισμό του πολέμου/ Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα, στην επιστολή του προς τους «27», επισημαίνει ότι «η Ουκρανία έχει επιδείξει ανανεωμένη επιτυχία στο πεδίο της μάχης, ενώ η Ρωσία δεν επιτυγχάνει τους στρατιωτικούς και στρατηγικούς της στόχους». Παράλληλα τονίζει ότι «η ολοένα και πιο απερίσκεπτη και ανεύθυνη συμπεριφορά της Ρωσίας απέναντι στα κράτη μέλη της ΕΕ είναι απαράδεκτη και σηματοδοτεί το αντίθετο της ισχύος. Η διττή μας προσέγγιση – υποστήριξη της Ουκρανίας και αύξηση της πίεσης στη Ρωσία – λειτουργεί». Την ίδια στιγμή η ΕΕ συνεχίζει να εντείνει την πίεση προς τη Ρωσία μέσω νέων κυρώσεων, ενώ προχωρούν οι διαδικασίες για την εκταμίευση της πρώτης δόσης από το χρηματοδοτικό πακέτο ύψους 90 δισ. ευρώ που θα καλύψει τις ανάγκες της Ουκρανίας για τα έτη 2026 και 2027. Οι ευρωπαίοι ηγέτες αναμένεται, επίσης, να χαιρετίσουν μαζί με τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι ένα σημαντικό ορόσημο στην ευρωπαϊκή πορεία της Ουκρανίας και της Μολδαβίας, καθώς οι δύο χώρες προχώρησαν στο άνοιγμα της πρώτης δέσμης διαπραγματευτικών κεφαλαίων για την ένταξή τους στην ΕΕ. Η εξέλιξη αυτή αποτελεί αναγνώριση της αποφασιστικότητας, του θάρρους και των μεταρρυθμιστικών προσπαθειών που καταβάλλουν οι δύο χώρες, παρά τις ιδιαίτερα δύσκολες συνθήκες που αντιμετωπίζουν, τονίζουν ευρωπαϊκές πηγές. Δεύτερο βασικό θέμα στην ατζέντα της Συνόδου Κορυφής είναι η ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας και οι παγκόσμιες οικονομικές προκλήσεις. Οι ηγέτες της ΕΕ θα εξετάσουν την πρόοδο που έχει επιτευχθεί μετά τις στρατηγικές κατευθύνσεις που συμφωνήθηκαν τους προηγούμενους μήνες για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, με έμφαση στην ολοκλήρωση της Ενιαίας Αγοράς και στη διασφάλιση της ευημερίας και του ευρωπαϊκού κοινωνικού μοντέλου. Το θέμα της οικονομίας θα κυριαρχήσει και στο δείπνο εργασίας των ηγετών απόψε, όπου στο επίκεντρο θα βρεθεί η εξωτερική διάσταση της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας. Ιδιαίτερη έμφαση αναμένεται να δοθεί στις οικονομικές σχέσεις με την Κίνα και στις αυξανόμενες ανησυχίες για τις παγκόσμιες μακροοικονομικές ανισορροπίες και τις επιπτώσεις τους στην ευρωπαϊκή οικονομία. Παράλληλα, αναμένεται να συζητηθεί και η λειτουργία του Συστήματος Εμπορίας Εκπομπών (ETS). Παρότι θεωρείται το βασικότερο εργαλείο της ΕΕ για την επίτευξη των κλιματικών στόχων και την προσέλκυση καθαρών επενδύσεων, αρκετά κράτη-μέλη επισημαίνουν ότι επιβαρύνει σημαντικά την ευρωπαϊκή βιομηχανία σε μια περίοδο κατά την οποία οι επιχειρήσεις καλούνται να αντιμετωπίσουν χαμηλούς ρυθμούς ανάπτυξης, υψηλό ενεργειακό κόστος και εντεινόμενο ανταγωνισμό από την Κίνα και τις Ηνωμένες Πολιτείες. Την Παρασκευή, οι εργασίες της Συνόδου Κορυφής θα ξεκινήσουν στις 11 π.μ. ώρα Ελλάδας με το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο (2028-2034). Θα είναι η δεύτερη ουσιαστική ανταλλαγή απόψεων των ηγετών, μετά την άτυπη Σύνοδο στην Κύπρο, με στόχο να προετοιμαστεί το έδαφος για μια συνολική συμφωνία ως το τέλος του έτους. Στην επιστολή πρόσκλησής του προς τους Ευρωπαίους ηγέτες, ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα τονίζει ότι η συζήτηση θα επικεντρωθεί στα βασικά στοιχεία που μπορούν να διευκολύνουν την επίτευξη συμφωνίας, συμπεριλαμβανομένης της προόδου στο ζήτημα των νέων ιδίων πόρων της ΕΕ, οι οποίοι θεωρούνται κρίσιμοι για τη χρηματοδότηση των αυξημένων ευρωπαϊκών φιλοδοξιών. Η Κυπριακή Προεδρία έχει ήδη παρουσιάσει το πρώτο διαπραγματευτικό πλαίσιο, προτείνοντας μείωση κατά 2% ή 32,8 δισ. ευρώ στο συνολικό ύψος των δαπανών σε σχέση με την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία προβλέπει προϋπολογισμό ύψους 2 τρισ. ευρώ για την επταετία. Παρά τα πρώτα βήματα προόδου, οι θέσεις των κρατών-μελών εξακολουθούν να απέχουν σημαντικά μεταξύ τους. Σύμφωνα με ευρωπαίο αξιωματούχο, η Κυπριακή Προεδρία έχει πλέον θέσει στο τραπέζι τα πρώτα συγκεκριμένα διαπραγματευτικά μεγέθη, γεγονός που επιτρέπει στους ηγέτες να περάσουν από τη συζήτηση της αρχιτεκτονικής του προϋπολογισμού στη δύσκολη διαπραγμάτευση των αριθμών. Όπως ανέφερε, στόχος των συζητήσεων δεν είναι να γεφυρωθούν άμεσα όλες οι διαφορές, αλλά να εδραιωθεί η πορεία προς μια συνολική συμφωνία έως το τέλος του έτους. Η ΕΕ χρειάζεται το νέο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο να βρίσκεται σε πλήρη λειτουργία από την 1η Ιανουαρίου 2028, ενώ θα απαιτηθεί ολόκληρο το 2027 για την ολοκλήρωση της απαραίτητης νομοθεσίας και την προετοιμασία των εθνικών διοικήσεων. «Στο σημερινό γεωπολιτικό περιβάλλον, το ενδεχόμενο η Ευρωπαϊκή Ένωση να βρεθεί το 2028 χωρίς εγκεκριμένο μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό είναι απλώς αδιανόητο», σημείωσε ο ίδιος αξιωματούχος. Κατά τη διάρκεια του γεύματος εργασίας της Παρασκευής, οι «27» θα εξετάσουν τις τελευταίες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, με ιδιαίτερη έμφαση στην κατάσταση στο Ιράν και τις ευρύτερες επιπτώσεις της στην περιφερειακή σταθερότητα και στις διεθνείς αγορές ενέργειας. Σύμφωνα με Ευρωπαίο αξιωματούχο, σημαντική εξέλιξη αποτελεί η συμφωνία που ανακοινώθηκε μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης, η οποία δημιουργεί προοπτικές αποκλιμάκωσης της έντασης στην περιοχή. Όπως επισήμανε, η ΕΕ είναι έτοιμη να συμβάλει στην εφαρμογή της συμφωνίας, ενώ προτεραιότητα της ΕΕ είναι η επίλυση των εκκρεμών ζητημάτων με ειρηνικά μέσα και μέσω της διπλωματίας. Παράλληλα, η θέση της ΕΕ παραμένει σταθερή ότι το Ιράν δεν πρέπει ποτέ να αποκτήσει πυρηνικά όπλα και οφείλει να τερματίσει τις αποσταθεροποιητικές του δραστηριότητες στην περιοχή, συμπεριλαμβανομένου του προγράμματος βαλλιστικών πυραύλων. Οι ηγέτες θα εξετάσουν επίσης τη δραματική ανθρωπιστική κατάσταση στη Γάζα και τις εξελίξεις στη Δυτική Όχθη, καθώς και τις συνεχιζόμενες προσπάθειες της ΕΕ για την αποκλιμάκωση της κρίσης και τη στήριξη του άμαχου πληθυσμού. Στην ατζέντα βρίσκεται και ο Λίβανος, με τους Ευρωπαίους ηγέτες να προχωρούν σε αποτίμηση της κατάστασης στη χώρα και των συνεχιζόμενων ευρωπαϊκών προσπαθειών για τη στήριξη της εκεχειρίας, της σταθερότητας και των κρατικών θεσμών. Οι 27 ηγέτες της ΕΕ αναμένεται να ενημερωθούν και για την πρόοδο που έχει σημειωθεί σε ζητήματα άμυνας και ασφάλειας, με την έμφαση πλέον να μετατοπίζεται από τον σχεδιασμό στην εφαρμογή της ευρωπαϊκής ατζέντας αμυντικής ετοιμότητας που εγκρίθηκε το προηγούμενο διάστημα. Σύμφωνα με Ευρωπαίο αξιωματούχο, έχει ήδη καταγραφεί σημαντική πρόοδος τόσο στο νομοθετικό σκέλος όσο και στην ανάπτυξη αμυντικών δυνατοτήτων, με τους ηγέτες να επιδιώκουν τη διατήρηση αυτής της δυναμικής ενόψει της πιο αναλυτικής συζήτησης που θα πραγματοποιηθεί τον Οκτώβριο. Τέλος, στην ατζέντα της Συνόδου Κορυφής περιλαμβάνεται το μεταναστευτικό, καθώς και το ζήτημα των παράνομων ναρκωτικών, ένα θέμα που, όπως σημείωσε ο Αντόνιο Κόστα, δεν συνηθίζεται να απασχολεί το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, ωστόσο επηρεάζει άμεσα την καθημερινότητα των Ευρωπαίων πολιτών, καθώς συνδέεται με ζητήματα δημόσιας υγείας και ασφάλειας. Στις 16.00 (ώρα Ελλάδος) ο Πρωθυπουργός θα λάβει μέρος στη Σύνοδο των ηγετών του ΕΛΚ και μετά στη Σύνοδο των ηγετών του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στις 19:00. Νωρίτερα, στις 12.00 (ώρα Ελλάδος), ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα είναι κεντρικός ομιλητής σε εκδήλωση υψηλού επιπέδου, στις Βρυξέλλες, με τίτλο «Η Εθνική κοινωνική συμφωνία της Ελλάδας: Ένα ευρωπαϊκό μοντέλο για τον κοινωνικό διάλογο». Πρόκειται για εκδήλωση που αναδεικνύει το ελληνικό παράδειγμα ως πρότυπο κοινωνικού διαλόγου σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Στην εκδήλωση θα μιλήσουν επίσης η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως, η εκτελεστική αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Roxana Minzatu, αρμόδια για ζητήματα Κοινωνικών Δικαιωμάτων και Δεξιοτήτων, Ποιοτικών Θέσεων Εργασίας και Ετοιμότητας και ο Seamus Boland, πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής. Ακολουθήστε το Protagon στο Google News
