Αναμενόμενες Επιπτώσεις των Δασμών από τις ΗΠΑ στην ΕΕ και την Ελλάδα

Οι επιδράσεις των δασμών ύψους 20% που ανακοίνωσε ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, σε όλες τις εισαγωγές από την Ευρωπαϊκή Ένωση (συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας), αναμένονται κυρίως έμμεσες. Μοναδική εξαίρεση αποτελούν τα αυτοκίνητα, για τα οποία θα ισχύσει ακόμη υψηλότερος δασμός της τάξης του 25%.

Η άμεση επίδραση αυτών των δασμών δεν είναι ιδιαίτερα αισθητή για την ελληνική οικονομία, καθώς οι εξαγωγές προς τις ΗΠΑ αντιπροσωπεύουν μόλις το 4% του συνόλου των ελληνικών εξαγωγών. Ως εκ τούτου, μια πιθανή μείωση στις εξαγωγές αυτές λόγω αύξησης τιμών θα έχει περιορισμένο αντίκτυπο στη συνολική πορεία τους.

Ωστόσο, οι άμεσες συνέπειες θα είναι πιο έντονες για την ΕΕ, η οποία αποτελεί τον κύριο προορισμό για τις ελληνικές εξαγωγές. Οι προβλέψεις δείχνουν ότι τόσο η ΕΕ όσο και η Ελλάδα ενδέχεται να αντιμετωπίσουν ύφεση. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (ΕΙΒ), αυτή μπορεί να φτάσει κοντά στο 0,5%.

Μια πρόσφατη έρευνα της ΕΙΒ αποκάλυψε ότι «η ταυτόχρονη αύξηση των δασμών στην Ευρώπη καθώς και σε χώρες όπως η Κίνα, το Μεξικό και ο Καναδάς οδηγεί σε σωρευτική μείωση του πραγματικού Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (ΑΕΠ) της ΕΕ κατά 0,2 έως 0,63 ποσοστιαίες μονάδες μέχρι το τέλος του 2026.»

Σύμφωνα με στοιχεία από τη Eurostat για το 2024, οι Ηνωμένες Πολιτείες παραμένουν ο κορυφαίος προορισμός αγαθών που εξάγει η ΕΕ με ποσοστό συμμετοχής στο σύνολο ανέρχεται στο 20,6%, αξίας περίπου 503 δισ. ευρώ ετησίως.Ακολουθεί το Ηνωμένο Βασίλειο με ποσοστό 13,2%, ενώ τρίτη είναι η Κίνα με συμμετοχή στο εμπορικό σύνολο της τάξης του 8,3%. Το ίδιο έτος η Κίνα ήταν επίσης ο μεγαλύτερος προμηθευτής αγαθών προς την ΕΕ με ποσοστό συμμετοχής στα αγαθά που εισάγει ύψους 20,1%, ενώ οι ΗΠΑ ακολουθούν σε κάποια απόσταση με ποσοστό μόλις στο 12,9%.

Κατά τη διάρκεια του διαστήματος μεταξύ του 2023 και του 2024 παρατηρήθηκε ότι οι εξαγωγές προς τις Ηνωμένες Πολιτείες σημείωσαν τον υψηλότερο ετήσιο αυξητικό δείκτη (+5.6%),ακολουθούμενες από αυτές προς την Ιαπωνία (+4.5%). Αντίθετα υπήρξε πτώση στις εξαγωγές προς χώρες όπως η Κίνα (-4.6%) και η Νότια Κορέα (-2.7%).

Δήλωση Υπουργού Οικονομικών Ελλάδας

Ο Υπουργός Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης αναγνωρίζει σήμερα (3/4/25) ότι «οι επιπτώσεις δεν μπορούν ακόμη να αποτυπωθούν πλήρως αλλά είναι σίγουρο πως θα είναι αρνητικές». Σημείωσε επίσης πως «η κατάσταση που παρακολουθήσαμε χτες δεν αντικατοπτρίζει μια στατική εικόνα αλλά μια δυναμική διαδικασία» προσθέτοντας ότι «οι παγκόσμιες οικονομίες θα αντιδράσουν διαφορετικά» γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε πολλούς γύρους κλιμάκωσης μέχρι να βρεθεί νέα ισορροπία στην αγορά.

“Η ελληνική κυβέρνηση εργάζεται ενεργά ώστε να συμβάλει στη διαμόρφωση μιας ενιαίας ευρωπαϊκής αντίδρασης”,κατέληξε ο κος Πιερρακάκης υπογραμμίζοντας τη σημασία ενός σχεδίου δράσης απέναντι στις διεθνείς προκλήσεις.