Δασμοί Τραμπ: Μια Ανάλυση

Ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την επιβολή δασμών που κυμαίνονται από 10% έως 50% σε σχεδόν όλα τα εισαγόμενα προϊόντα, με πολλούς οικονομικούς αναλυτές να υποστηρίζουν ότι η λεγόμενη «Ημέρα Απελευθέρωσης» είναι «χειρότερη και από το χειρότερο δυνατό σενάριο». Ο Πολ Κρούγκμαν, νομπελίστας οικονομολόγος, τονίζει ότι ο αμερικανός πρόεδρος έχει χάσει την επαφή με την πραγματικότητα. «Δεν είναι μόνο οι υπερβολικοί δασμοί που επιβάλλει, αλλά και οι ψευδείς δηλώσεις για τους εμπορικούς μας εταίρους – δεν είμαι σίγουρος αν πρόκειται για ψέματα ή αν απλά δεν καταλαβαίνει», προσθέτει.

Στο άρθρο του, ο Κρούγκμαν αναφέρεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση και σημειώνει ότι ο Τραμπ ισχυρίζεται πως η ΕΕ επιβάλλει συνολικά δασμούς 39% στα αμερικανικά προϊόντα. Ωστόσο, αυτός ο ισχυρισμός δεν έχει καμία βάση. Πολλοί αναρωτήθηκαν πώς προέκυψαν τα ποσοστά των δασμών ανά χώρα. Γιατί κάποιοι έχουν 10% ενώ άλλοι φτάνουν σχεδόν το 50%; Πώς υπολογίζονται αυτοί οι δασμοί; Η απάντηση του Λευκού Οίκου προκάλεσε νέες συζητήσεις σχετικά με τις στρατηγικές αποφάσεις της κυβέρνησης.

Μαθηματικός τύπος… του παραλόγου

Αρχικά, ο Τραμπ παρουσίασε έναν εκτενή πίνακα με ποσοστά δασμών και πολλοί θεώρησαν ότι αυτά βασίζονται σε συνδυασμό υφιστάμενων δασμών και εμπορικών περιορισμών όπως κανονισμούς ή άλλες οικονομικές αναλύσεις. Στη συνέχεια όμως δημοσιεύθηκε μια επίσημη εξίσωση που εξηγούσε τη μέθοδο υπολογισμού των δασμών. Αυτή η εξίσωση φαίνεται περίπλοκη στην αρχή αλλά αποδεικνύεται πολύ απλή κατά την ανάλυσή της.

Ο μαθηματικός τύπος περιλαμβάνει στον αριθμητή το εμπορικό ισοζύγιο μιας χώρας (εισαγωγές – εξαγωγές). Το «χ» αντιπροσωπεύει τις συνολικές εξαγωγές προς μια συγκεκριμένη χώρα ενώ το «m» τις συνολικές εισαγωγές. Το αποτέλεσμα διαιρείται στη συνέχεια με τις συνολικές εισαγωγές «m». Τα στοιχεία «ε» και «φ» φαίνεται να έχουν προστεθεί για εντυπωσιασμό καθώς το πρώτο (ε) συμβολίζει την ελαστικότητα της ζήτησης εισαγωγής τιμής (ορίστηκε στο 4) ενώ το δεύτερο (φ) αφορά την ελαστικότητα τιμής εισαγωγής (ορίστηκε στο 0,25). Αυτοί οι τεχνικοί όροι ουσιαστικά ακυρώνουν ο ένας τον άλλο (4Χ0,25=1).Στη συνέχεια διαιρείται δια του 2 για να βγει το τελικό αποτέλεσμα.

Παρά τη φαινομενική πολυπλοκότητα αυτής της οικονομικής εξίσωσης στην πραγματικότητα είναι ένας πολύ απλός μαθηματικός τύπος χωρίς ιδιαίτερο νόημα καθώς βασίζεται αποκλειστικά στο εμπορικό ισοζύγιο: ΔΑΣΜΟΣ = (Εμπορικό Έλλειμμα / Σύνολο Εισαγωγών).

Σύμφωνα με διεθνείς πηγές ειδήσεων για τον τελικό υπολογισμό του δασμού διαιρείται ξανά δια του 2. Για παράδειγμα αν οι ΗΠΑ εισάγουν αγαθά αξίας 440 δισεκατομμυρίων από την Κίνα και εξάγουν μόλις 145 δις τότε το εμπορικό έλλειμμα είναι στα 295 δις. Διαιρώντας αυτό με τα 440 προκύπτει περίπου στο ποσοστό του ελλείμματος που φτάνει στο 67%. Με νέα διαίρεση δια του δύο καταλήγει σε ένα ποσοστό γύρω στο 34%, που στρογγελοποιείται ως φόρος για την Κινέζικη αγορά.

Με παρόμοιο τρόπο έγινε η εκτίμηση των φορολογικών συντελεστών για την ΕΕ όπου οδηγήθηκαν σε ένα ποσοστό γύρω στο20%. Ένας υψηλόβαθμος κυβερνητικός αξιωματούχος δήλωσε ότι αυτή η μέθοδος υπολογισμού δημιουργήθηκε από τους συμβούλους οικονομικών θεμάτων υπό τον Τραμπ βασισμένη στην ιδέα πως το εμπορικό έλλειμμα αντικατοπτρίζει όλες τις αθέμιτες πρακτικές στον εμπόριο.