Η Μόσχα και η Σημαντική της Θέση στη Συμφωνία του Ιράν

Η Ρωσία φαίνεται να αναλαμβάνει έναν κρίσιμο ρόλο στις διαπραγματεύσεις για την πυρηνική συμφωνία με το Ιράν, καθώς οι συνομιλίες μεταξύ ΗΠΑ και Τεχεράνης προχωρούν.Σύμφωνα με δημοσίευμα του Guardian,η Μόσχα μπορεί να λειτουργήσει ως κεντρικός παίκτης σε μια νέα συμφωνία που θα καθορίσει το μέλλον του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος. Ειδικότερα, εξετάζεται η δυνατότητα αποθήκευσης υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου από το Ιράν στη Ρωσία, καθώς και ο ρόλος της ως διαιτητής σε περιπτώσεις παραβιάσεων της συμφωνίας.

Ο πρώην πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ είχε αποσύρει τις Ηνωμένες Πολιτείες από τη συμφωνία του 2015 ανάμεσα στην Τεχεράνη και τις παγκόσμιες δυνάμεις κατά τη διάρκεια της πρώτης θητείας του, απειλώντας μάλιστα με στρατιωτική δράση εάν δεν επιτευχθεί γρήγορα μια νέα συμφωνία που θα περιορίζει την ανάπτυξη πυρηνικών όπλων από το Ιράν.

Σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, οι έμμεσες συνομιλίες που διεξήχθησαν στη Ρώμη υπό την αιγίδα του Ομάν σημείωσαν σημαντική πρόοδο. Προγραμματίζονται περαιτέρω τεχνικές συζητήσεις αυτή την εβδομάδα στη Γενεύη,ακολουθούμενες από μια ακόμη συνάντηση υψηλού επιπέδου στο Ομάν το επόμενο Σαββατοκύριακο.

Ο ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ επιθυμεί να ολοκληρωθεί μια συμφωνία εντός δύο μηνών. Ωστόσο, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγκτσί εκφράζει ανησυχίες σχετικά με τα επίπεδα δυσπιστίας και τον τεχνικό χαρακτήρα των διαπραγματεύσεων που καθιστούν δύσκολη μια τόσο γρήγορη επίλυση.

Δύο κύρια ζητήματα παραμένουν: η τύχη των αποθεμάτων εξαιρετικά εμπλουτισμένου ουρανίου στο Ιράν και οι εγγυήσεις που απαιτεί η Τεχεράνη για πιθανές παραβιάσεις μιας νέας συμφωνίας σχετικά με τις οικονομικές κυρώσεις. Το Ιράν ζητά σαφείς εγγυήσεις ότι δεν θα υπάρξουν συνέπειες αν οι ΗΠΑ αποφασίσουν να αποχωρήσουν ή να παραβιάσουν τη νέα συμφωνία.

Από την πλευρά τους οι Ηνωμένες Πολιτείες προτιμούν είτε την καταστροφή αυτών των αποθεμάτων είτε τη μεταφορά τους σε τρίτες χώρες όπως είναι η Ρωσία. Το Ιρανικό καθεστώς πιστεύει ότι έχει λάβει διαβεβαιώσεις ότι ο στόχος των ΗΠΑ δεν είναι πλήρης διάλυση του πυρηνικού τους προγράμματος.

“Πριν από τις συνομιλίες της Ρώμης,” δήλωσε ο Μοχάμεντ Αμέρσι από το Κέντρο Wilson στην Ουάσιγκτον,” υπήρχαν κάποια αντικρουόμενα μηνύματα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης σχετικά με τις αμερικανικές προθέσεις.”

Όσο αφορά τις εγγυήσεις για τον περιορισμό των κυρώσεων προς το ΙΡΑΝ εφόσον συμμορφωθεί στις απαιτήσεις; Οι αξιωματούχοι θεωρούν πως μόνο μία συνθήκη υπογεγραμμένη από το Κογκρέσο μπορεί να προσφέρει ασφάλεια στην Τεχερώνη αλλά υπάρχουν αμφιβολίες αν αυτό είναι εφικτό δεδομένων των πολιτικών συνθηκών στις Ηνωμένες Πολιτείες.

“Είναι πιθανόν,” πρόσθεσε ένας αναλυτής,“οι συνέπειες μιας πιθανής αμερικανικής αποχώρησης να καλυφθούν μέσω οικονομικών ποινών.”

Mια άλλη επιλογή περιλαμβάνει τη δυνατότητα επιστροφής τυχόν καταστρεφόταν υλικών πίσω στο ΙΡΑΝ μέσω συνεργασίας με τη Ρωσία ώστε αυτή τελευταία να μην φέρει ευθύνη για τυχόν μη συμμόρφωση εκ μέρους της Τεχερώνης.

Tα Διεθνή Πλαίσια Διαπραγματεύσεων

Teh Rome meeting was seen as a crucial venue for these discussions due to the Italian Prime Minister Giorgia Meloni’s strong ties with Trump and her ability to facilitate negotiations in case of setbacks.A proposed meeting between Arajchi and U.S Vice President Jay D Vance was deemed premature by some observers.
There is increasing pressure on Witcoff and Trump to achieve tangible results in one of the three negotiation fronts they are involved in – Iran, Hamas-Israel relations and Russia-Ukraine issues.
A source stated: “Witcoff is the only one who can make this happen: Regardless of what you think about Iran; they are rational actors and more likely to reach an agreement.”

The Role of Regional Dynamics

The Iranian negotiating position has been bolstered by a recent visit from the Saudi Defense Minister to tehran aimed at conveying solidarity against any potential American-Israeli attacks on Iranian nuclear facilities.
The Omani Foreign Ministry emphasized that the goal of these talks is to achieve “a fair, sustainable and binding agreement… ensuring that Iran remains fully free from nuclear weapons while maintaining its right to develop nuclear energy for peaceful purposes.”