Η Ελλάδα Αντιμέτωπη με τις Επιπτώσεις των Νέων Δασμών στα Κινεζικά Πλοία
Σύμφωνα με πληροφορίες από το πρακτορείο REUTERS, η Ελλάδα φαίνεται να είναι η πιο ευάλωτη χώρα στην Ευρώπη στις αλλαγές που προκύπτουν από τις ανακοινώσεις του Τραμπ σχετικά με τους δασμούς στα πλοία που κατασκευάζονται στην Κίνα. Η εξάρτηση της χώρας μας από τις θαλάσσιες εμπορευματικές μεταφορές είναι σχεδόν αποκλειστική, καθώς το 96,4% των εμπορευμάτων διακινείται μέσω θάλασσας σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat για το 2023.
Αυτό σημαίνει ότι οι επιπτώσεις από τα νέα τέλη θα είναι δυσανάλογα μεγάλες σε σύγκριση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Μόνο η Πορτογαλία (98,2%) και η Κύπρος (96,5%) έχουν παρόμοια επίπεδα εξάρτησης από τη θαλάσσια μεταφορά.
Από τις 22 χώρες της ΕΕ που διαθέτουν ακτογραμμή, οι 15 χρησιμοποιούν τη θάλασσα ως τον κύριο τρόπο μεταφοράς εμπορευμάτων.Σε δέκα απ’ αυτές μάλιστα πάνω από το 70% των φορτίων διακινούνται μέσω θαλάσσιων οδών.
Σε πανευρωπαϊκό επίπεδο, οι θαλάσσιες μεταφορές παραμένουν ο κυρίαρχος τρόπος διακίνησης αγαθών, καλύπτοντας το 67,4% του συνόλου των φορτίων σε όρους ποσότητας και αποστάσεων (σε τονοχιλιόμετρα). Ακολουθούν οι οδικές μεταφορές με ποσοστό 25,3%, ενώ οι σιδηροδρομικές φτάνουν στο 5,5%. Οι εσωτερικές πλωτές και αεροπορικές μεταφορές κατέχουν μόλις ποσοστά της τάξης του 1,6% και του 0,2%, αντίστοιχα.
Στο πλαίσιο ενίσχυσης της αμερικανικής ναυπηγικής βιομηχανίας και περιορισμού της κυριαρχίας της Κίνας στον παγκόσμιο ναυτιλιακό κλάδο, η κυβέρνηση Τραμπ ανακοίνωσε την επιβολή νέων δασμών στους ιδιοκτήτες ή εφοπλιστές πλοίων κινεζικής κατασκευής κατά την είσοδό τους σε αμερικανικά λιμάνια. Αυτή η ανακοίνωση έγινε στις 17 Απριλίου του 2025.
Όπως δήλωσε ο Εμπορικός Αντιπρόσωπος των ΗΠΑ (USTR), τα τέλη αυτά αναμένεται να εφαρμοστούν εντός έξι μηνών και ξεκινούν από $50 ανά τόνο φορτίου. Θα αυξάνονται κατά $30 ανά τόνο κάθε χρόνο για τρία χρόνια. Παράλληλα τα κινεζικά πλοία θα χρεώνονται επίσης $18 ανά τόνο ή $120 ανά εμπορευματοκιβώτιο με αντίστοιχες ετήσιες αυξήσεις.
Aν και αυτή η πρόταση είναι πιο ήπια συγκριτικά με προηγούμενες προτάσεις που έφταναν μέχρι $1.5 εκατ.ανά επίσκεψη πλοίου στις ΗΠΑ -οι οποίες είχαν παρουσιαστεί τον Φεβρουάριο- περιλαμβάνει πρόσθετες χρεώσεις για ειδικευμένα σκάφη όπως εκείνα που μεταφέρουν αυτοκίνητα ή υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG). Οι δασμοί για τα LNG tankers αναμένονται σε τρία χρόνια αλλά προβλέπονται συνεχείς αυξήσεις για δύο δεκαετίες μετά.
Τα τέλη αυτά ισχύουν κατά επίσκεψη στις Ηνωμένες Πολιτείες – όχι σε κάθε λιμάνι όπου δένει ένα πλοίο – έως πέντε φορές τον χρόνο ανά σκάφος.
Οι συνέπειες μπορεί να είναι πολυδιάστατες για τη χώρα μας καθώς μεγάλο μέρος του ελληνικού στόλου αποτελείται από σκάφη κατασκευής στην Κίνα λόγω χαμηλότερων κόστους παραγωγής και γρηγορότερης παράδοσης προσφερόμενης από τα κινεζικά ναυπηγεία. Σήμερα περίπου το 35% των ελληνικών πλοίων έχει κατασκευαστεί στην Κίνα αλλά αυτό το ποσοστό αναμένεται να φτάσει στο 65%, δεδομένου ότι εκκρεμούν παραγγελίες για περίπου 400 νέα σκάφη εκ των συνολικά600 που έχουν παραγγελθεί στη χώρα μας προς κατασκευή στην Κίνα.
Η επιβολή νέων τελών στα κινεζικής προέλευσης πλοία προκαλεί σοβαρές ανησυχίες σχετικά με πιθανή αύξηση στο κόστος των ναυτικών υπηρεσιών προς την Ελλάδα.
