Διπλή Κρίση στις Τιμές και την Ανάπτυξη

Μια διπλή κρίση απειλεί τις τιμές και την ανάπτυξη της διεθνούς οικονομίας, συμπεριλαμβανομένης της ελληνικής, εξαιτίας του εμπορικού πολέμου που ξεκίνησε στις 2 Απριλίου 2025 με τις αποφάσεις του προεδρεύοντος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, για αύξηση δασμών σε όλες τις χώρες.

Η πρώτη πτυχή αυτής της κρίσης σχετίζεται με τους ρυθμούς ανάπτυξης στην Ελλάδα. Παρά το γεγονός ότι οι ελληνικές εξαγωγές προς τις ΗΠΑ είναι περιορισμένες (μόλις το 5% του συνόλου), η μεγάλη έκθεση της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στην οποία η Ελλάδα εξάγει σχεδόν το 60% των προϊόντων της) στις αμερικανικές αγορές είναι καθοριστική.

Με άλλα λόγια, οι ευρωπαϊκές εξαγωγές πλήττονται από τους δασμούς που επιβάλλονται από τις ΗΠΑ. Ήδη έχουμε παραδείγματα όπως η jaguar που ανακοίνωσε αναστολή των εξαγωγών της προς τις ΗΠΑ για ένα μήνα! Αυτή η κατάσταση θα μπορούσε να προκαλέσει οικονομική επιβράδυνση στην Ευρώπη και να μειώσει τη ζήτηση για καταναλωτικά αγαθά, συμπεριλαμβανομένων των ελληνικών προϊόντων. Ταυτόχρονα υπάρχουν ενδείξεις ότι επενδυτικά σχέδια σε όλη την Ευρώπη μπορεί να παγώσουν λόγω αυτού του εμπορικού πολέμου.

Αν και δεν έχουν γίνει επίσημες εκτιμήσεις από ελληνικής πλευράς μέχρι στιγμής, αναλυτές σε ευρωπαϊκούς θεσμούς όπως η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΙΒ) προβλέπουν αρνητικές συνέπειες τόσο για την ΕΕ όσο και για την Ελλάδα έως το 2026 λόγω αυτού του δασμολογικού πολέμου.

Η δεύτερη πτυχή αφορά τον πληθωρισμό που μπορεί να προκύψει μέσω έμμεσων οδών πριν καν εφαρμοστούν αντίποινα από πλευράς ΕΕ κατά των ΗΠΑ. Οι δηλώσεις φον ντερ Λάιεν υποδεικνύουν ότι τέτοια μέτρα δεν είναι μακριά στο μέλλον.

Η Κίνα έχει ήδη ανακοινώσει διπλασιασμό των δασμών κατά των ΗΠΑ (17% στο 34%), γεγονός που θα αυξήσει τα κόστη παραγωγής και εμπορίου μεταξύ αυτών των δύο υπερδυνάμεων. Σύμφωνα με παράγοντες της ελληνικής αγοράς με τους οποίους επικοινώνησε το newsit.gr, αυτό θα οδηγήσει σε αύξηση κόστους παραγωγής παγκοσμίως – περιλαμβανομένης φυσικά και της Ελλάδας – οδηγώντας έτσι σε άνοδο τιμών ή αλλιώς πληθωρισμό.

Ωστόσο οι παράγοντες αυτοί δεν είναι οι μόνοι: Οι τιμές κάθε προϊόντος επηρεάζονται επίσης από συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης (futures), τα οποία βασίζονται στις προσδοκίες αγορών σχετικά με τη μεταβολή τιμών συγκεκριμένων αγαθών. Έτσι αν οι αγορές προβλέψουν αύξηση τιμών λόγω δασμών στην Αμερική αυτό θα οδηγήσει σε άνοδο futures κι επομένως σε αύξηση τιμών παγκοσμίως – συμπεριλαμβανομένης φυσικά και της Ελλάδας.

If the EU decides to follow China’s lead and impose tariffs on American agricultural products or other goods as retaliation for the US tariffs imposed by Trump then inflationary pressures will intensify in both the EU and Greece as well.

Δύο Επιπτώσεις Από Μία Πιθανή Άνοδο Του Πληθωρισμού

If these predictions about rising prices and economic slowdown are confirmed leading to a “stagnant-inflation” scenario then:

• The forecasts for Greek GDP growth this year and in 2026 will need to be revised downwards affecting the national budget which has been based on previous estimates of growth between 2%-2.5%. This means that any planned measures for further relief of businesses and citizens may also need reevaluation due to expected inflation increases impacting income levels negatively.
• An increase in inflation could also indirectly affect interest rates set by the European Central Bank (ECB). If there is a halt or delay in anticipated rate cuts from ECB officials who had previously indicated at least two more cuts before year-end it would complicate credit expansion thus hindering support for “real economy” through increased bank lending capacity.

Γιατί η Ρήτρα Διαφυγής Δεν Είναι Λύτρωση Από Μία Νέα Κρίση

If these forecasts hold true they will challenge Greece’s existing fiscal capabilities to sustain its aspiring state investment plans particularly regarding defense spending projected at €25 billion over the next twelve years with participation from domestic industry as announced last week based on EU’s White Paper on Defense strategy.
As Prime Minister Mitsotakis stated last week activating escape clause provides “additional fiscal space” for defense investments but there are three key issues surrounding this plan:

• The “additional” fiscal space created by escape clause hinges upon executing state budget according to Medium-Term Program projections from 2025-2028 which now seems uncertain given new conditions affecting growth rates stemming from global trade war dynamics impacting Greek economy too; hence tax revenues cannot remain stable under economic downturn scenarios compared with earlier projections made pre-Trump tariffs expecting around 2%-2.5% growth this year & next resulting into reduced expenditure levels accordingly…
• The defense program spans twelve years while escape clause applies onyl four years specifically covering 2025-2028 meaning it offers considerably shorter timeframe than duration required by said military procurement initiatives although Commission leaves open possibility extending beyond 2028 potentially until 2030 aligning with ReArmEU initiative targeting completion timeline set till then yet still raises concerns regarding coverage gaps post-2030 up until possibly even beyond that period…
• A defense investment differs fundamentally compared against typical investments especially since they represent central strategic focus across Europe today; specifically within Greece such military expenditures imply:

1. A minimal portion likely remains domestically contributing towards GDP unlike what might occur elsewhere like Germany where larger shares retained locally; according PM Mitsotakis’ recent statements out of total planning €3.9 billion worth projects can involve local firms while additional €1.14 billion entirely executed via Greek companies indicating merely one-fifth (€415 million annually) stays within country’s borders out total €25 billion allocated funds!

1. This sector inherently lacks capacity generating sustained long-term tax revenues during peacetime since heightened production typically carries medium-term expiration dates limiting overall financial benefits derived thereof…

1. The borrowing costs associated supporting such programs appear significant given already rising yields across all European bonds indicating Greece remains among most indebted nations within EU context making investments into “war bonds” risky propositions lacking guaranteed returns thus constraining available resources needed addressing other pressing relief measures…