Ο Πάπας Λέων ΙΔ’ κάλεσε, τη Δευτέρα (28/9) από το Μετς της Γαλλίας, την Ευρώπη να υπερασπιστεί το διεθνές δίκαιο, την πολυμέρεια και τον διάλογο, επιστρέφοντας παράλληλα στις χριστιανικές ρίζες της, σε μια ομιλία με σαφές μήνυμα για την ειρήνη και τη σημερινή διεθνή τάξη. Ο ίδιος προειδοποίησε ότι οι σχέσεις μεταξύ ανθρώπων και κρατών γίνονται «ολοένα και πιο απολίτιστες», ενώ έκανε λόγο για μια νέα «παράλογη σφαγή» επί ευρωπαϊκού εδάφους. Συγκεκριμένα, ο Ποντίφικας μίλησε στο Συνεδριακό Κέντρο «Ρομπέρ Σουμάν» , παρουσία του Προέδρου της Γαλλίας, Εμανουέλ Μακρόν, σε μια πόλη με ιδιαίτερο συμβολισμό για την ιστορία της ευρωπαϊκής ενοποίησης. Το Μετς βρίσκεται στη Λωρραίνη, κοντά στα σύνορα με τη Γερμανία, ενώ η ευρύτερη περιοχή συνδέεται στενά με τον Ρομπέρ Σουμάν, μία από τις σημαντικότερες προσωπικότητες στη διαδικασία οικοδόμησης της ενωμένης Ευρώπης. Το newsletter του iEidiseis καθημερινά στο inbox σου. Κάνε εγγραφή εδώ. Ο Πάπας Λέων ΙΔ’ υπέρ του διεθνούς δικαίου Ανατρέχοντας στην πολιτική παρακαταθήκη του Ρομπέρ Σουμάν, ο Πάπας Λέων ΙΔ’ υπογράμμισε τη σημασία του διεθνούς δικαίου και της τήρησης των δεσμεύσεων μεταξύ των κρατών. Όπως επισήμανε, το διεθνές δίκαιο και η πολυμέρεια αναγνωρίζουν την πραγματική ισότητα των κρατών στις μεταξύ τους σχέσεις και «αποτελούν το καλύτερο αντίδοτο στην επιθυμία για κυριαρχία, η οποία βρίσκεται στη ρίζα κάθε σύγκρουσης». Ο Πάπας Λέων ΙΔ’ περιέγραψε με ιδιαίτερα ανησυχητικούς όρους το σημερινό διεθνές περιβάλλον, επισημαίνοντας ότι «οι σχέσεις μεταξύ ανθρώπων και κρατών γίνονται ολοένα και πιο απολίτιστες». Ακόμα, ο ίδιος πρόσθεσε: «Η αξία της τήρησης του λόγου κάποιου απαξιώνεται. Αντίθετα, οι άνθρωποι καυχιούνται για τα ψέματα και την εξαπάτηση». Κατά τον Πάπα Λέοντα ΙΔ’, η Ευρώπη μπορεί να συμβάλει στην ανατροπή αυτής της πορείας αξιοποιώντας την εμπειρία που απέκτησε μετά τις καταστροφικές συγκρούσεις του 20ού αιώνα. «Η Ευρώπη μπορεί να βοηθήσει να σπάσει αυτός ο κύκλος μέσω του σεβασμού προς τους άλλους, τον οποίο έχει μάθει να καλλιεργεί και να διατηρεί», τόνισε ο Ποντίφικας και συμπλήρωσε ότι «τα τελευταία 80 χρόνια, η Ευρώπη έχει αποδείξει επαρκώς ότι είναι δυνατόν να εκφράζονται διαφορετικές απόψεις, διεκδικήσεις και συμφέροντα μέσω της συνάντησης και όχι της σύγκρουσης». Η νέα «παράλογη σφαγή» στην Ευρώπη Χωρίς να κατονομάσει τη Ρωσία ή να αναφερθεί ρητά στον πόλεμο στην Ουκρανία, ο Πάπας Λέων ΙΔ’ σημείωσε ότι ο πόλεμος έχει επιστρέψει στην ευρωπαϊκή ήπειρο, κάνοντας λόγο για μια νέα «παράλογη σφαγή» που στοιχίζει καθημερινά τη ζωή σε αμέτρητους αμάχους. Ο Ποντίφικας ζήτησε επιμονή στον διάλογο και θάρρος στις διαπραγματεύσεις, ακόμη και όταν η αναζήτηση συμβιβασμού απαιτεί υποχωρήσεις. «Πρέπει να δεσμευτούμε σε έναν υπομονετικό διάλογο, να δείξουμε θάρρος στις διαπραγματεύσεις και να είμαστε πρόθυμοι να εγκαταλείψουμε ορισμένες θέσεις για το μεγαλύτερο αγαθό της ειρήνης», υπογράμμισε ο Πάπας Λέων ΙΔ’. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι η επιδίωξη της ειρήνης δεν πρέπει να συγχέεται με μια «αφελή μορφή πασιφισμού». Παράλληλα, προειδοποίησε κατά της αντίληψης ότι ο επανεξοπλισμός αποτελεί από μόνος του απάντηση στις σημερινές απειλές. AP | Antonin Utz Οι χριστιανικές ρίζες της Ευρώπης Ιδιαίτερο μέρος της ομιλίας του Πάπα Λέοντα ΙΔ’ αφορούσε στην ιστορική και πολιτισμική ταυτότητα της Ευρώπης. Σύμφωνα με τον Ποντίφικα, η Ευρώπη πρέπει να αντιμετωπίζεται πρωτίστως ως «πολιτισμική και ιστορική πραγματικότητα» και όχι μόνο ως γεωγραφική έννοια. Ο Πάπας Λέων ΙΔ’ αναφέρθηκε στην ελληνιστική παράδοση, στη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία και στη διάδοση του Χριστιανισμού, καθώς και στη μεταγενέστερη ενσωμάτωση άλλων πολιτισμών, μεταξύ των οποίων οι γερμανικοί και οι σλαβικοί. «Δεν μπορούμε, λοιπόν, να μιλάμε για την Ευρώπη χωρίς να αναφέρουμε τον Χριστιανισμό», δήλωσε ο ίδιο. Κατά τον Ποντίφικα, η αναγνώριση της επιρροής του Χριστιανισμού στην ευρωπαϊκή ιστορία δεν αποτελεί αποκλειστικά θρησκευτικό κριτήριο, αλλά στοιχείο απαραίτητο για την κατανόηση της εξέλιξης του ευρωπαϊκού πολιτισμού. «Η Ευρώπη έχει ανθίσει και προοδεύσει όταν μπόρεσε να αντλήσει από τις καλύτερες πτυχές του παρελθόντος της και να τις επανεφεύρει με νέους και δημιουργικούς τρόπους μέσα από τη συνάντηση με τους άλλους», επισήμανε ο Πάπας Λέων ΙΔ’. Το Μετς και ο συμβολισμός του Ρομπέρ Σουμάν Η επιλογή του Μετς για την ομιλία είχε έντονο ιστορικό και ευρωπαϊκό συμβολισμό, καθώς η περιοχή της Λωρραίνης βρέθηκε επανειλημμένα στο επίκεντρο των συγκρούσεων μεταξύ Γαλλίας και Γερμανίας. Ο Ρομπέρ Σουμάν έζησε για πολλά χρόνια στη Μοζέλ, εκπροσώπησε την περιοχή στη γαλλική Εθνοσυνέλευση και τάφηκε εκεί. Η Διακήρυξη Σουμάν της 9ης Μαΐου 1950 αποτέλεσε αφετηρία για τη δημιουργία της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Άνθρακα και Χάλυβα (ΕΚΑΧ) και, κατ’ επέκταση, για τη διαδικασία ευρωπαϊκής ενοποίησης. Ο Πάπας Λέων ΙΔ’ στάθηκε ιδιαίτερα στην επιλογή του Ρομπέρ Σουμάν να επιδιώξει τη συμφιλίωση μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, υπογραμμίζοντας ότι η εμπειρία των μεταβαλλόμενων συνόρων τού είχε διδάξει τη σημασία του διεθνούς δικαίου. Το μήνυμα του Ποντίφικα προς τη σημερινή Ευρώπη ήταν ότι η ίδια λογική του διαλόγου , της υπομονής και της σταδιακής οικοδόμησης συνεργασιών παραμένει επίκαιρη σε μια περίοδο κατά την οποία ο πόλεμος έχει επιστρέψει στην ήπειρο.
